Carl Menger

~seeker 5 października 2012

Carl Menger (ur. 23. lutego 1840 w Neu-Sandez, Galicja, zm. 27. lutego 1921 w Wiedniu) był austriackim ekonomistą. Jest uważany za pierwszego przedstawiciela austriackiej szkoły ekonomii oraz za twórcę pojęć w dziedzinie wartości i teorii ceny.

W 1867 został doktorem prawa w Krakowie; w 1872 habilitował się w Wiedniu prowadzony przez Lorenza von Steinal; w latach 1879-1903 był profesorem ekonomii i statystyki w Wiedniu; w 1876-78 był nauczycielem księcia Rudolfa. W 1871 opublikował swoją pracę „Zasady teorii politycznej gospodarki”, gdzie pierwszy raz sformułował tezy austriackiej „użyteczności marginalnej”. W książce opisał teorię, że wartość dóbr podlega subiektywnej ocenie swoich ostatnich użytkowników („użyteczność krańcowa”) i jest przez nich ustalana („narzędzie marginalne”). Ta teoria była później systematycznie rozszerzana przez Eugene von Böhm-Bawerka, Friedricha von Wiesera (w zakresie technicznym i społecznym), Ludwiga von Misesa i Friedricha Augusta von Hayeka.

W 1873, mając 33 lata, został powołany na profesora ekonomii na Uniwersytecie w Wiedniu.

W 1883 skończył swoje „Badania nad metodami ekonomicznych nauk społecznych i politycznych”, tzw. „Metodologii austriackiej ekonomii” na Wydziale Historycznym. W pracy tej był wspierany przez swoich uczniów Eugene von Böhm-Bawerka i Friedricha von Wiesera. Praca ta była tak naprawdę narodzinami Austriackiej Szkoły Ekonomii.

Menger był w 1876 nauczycielem i bliskim przyjacielem księcia Rudolfa. W 1878 wspólnie opublikowali radykalnie liberalną polemikę, w której krytykowali austriacką arystokrację. Przyjaźń trwała do samobójstwa Rudolfa w 1889, które nie zostało do końca wyjaśnione.

W latach 90. XIX wieku Menger skoncentrował się w dziedzinie teorii monetarnej.

Z wiekiem u Mengera rósł pesymizm wobec austriackiego, niemieckiego i ogólnie europejskiego systemu edukacji i sytuacji politycznej, przez co zrezygnował z posady nauczyciela i udał się na emeryturę, poświęcając własnej działalności. W 1911 roku był nauczyciele Ludwiga von Misesa, która później kontynuował jego pracę, z wielkimi sukcesami. Jednak przyjaźń ta nie mogła zmniejszyć depresji Mengera. Był on świadkiem epokowych zmian; widział powszechny upadek liberalizmu, wolnego handlu i kapitalizmu; przewidywał rzeczy, których potwierdzeniem był wybuch I wojny światowej. Umarł w 1921 w Wiedniu, prawie całkowicie zignorowany przez opinię publiczną. Został pochowany na największym cmentarzu wiedeńskim (sektor 0, rząd 1, numer 88).

Carl Menger był ojcem znanego matematyka Karla Mengera.

comments powered by Disqus

Facebook

Get the Facebook Likebox Slider Pro for WordPress